{"id":1434,"date":"2023-07-15T12:58:52","date_gmt":"2023-07-15T12:58:52","guid":{"rendered":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/"},"modified":"2023-07-15T12:58:52","modified_gmt":"2023-07-15T12:58:52","slug":"azot","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/","title":{"rendered":"Azot"},"content":{"rendered":"<p>G\u00f6ky\u00fcz\u00fcnde g\u00f6r\u00fcnen mavi, ye\u015fil, turuncu, k\u0131rm\u0131z\u0131 ve mor tonlar\u0131ndan sorumlu kimyasal bir elementin oldu\u011funu biliyor muydunuz? Evet, v\u00fccut k\u00fctlesi di\u011fer elementlerle birle\u015ftirilmi\u015f atomlar\u0131n %3&#8217;\u00fcn\u00fc temsil eden Azot&#8217;tur. Bu gaz\u0131n neye benzedi\u011fini, ne i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve onu kimin ke\u015ffetti\u011fini \u00f6\u011frenin.<\/p>\n<h2> <strong>Azot nedir?<\/strong><\/h2>\n<p> Normal \u015fartlarda rengi, kokusu, tad\u0131 ve reaktivitesi olmayan, gaz halindeki bir kimyasal elementtir. Metal olmayanlar grubunda yer al\u0131r. Y\u00fcksek elektronegatif y\u00fcke ve \u00e7ekirde\u011finde 7 protona sahip olan oksijen seyreltici bir maddedir. En iyi bilinen bile\u015fikleri nitrojen dioksit, nitrik oksit ve g\u00fclme gaz\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h3> <strong>Azot sembol\u00fc<\/strong><\/h3>\n<p> <span class=\"content-chemical-element\" style=\"float: left;width: 65px;height: 65px;border: 3px solid #666; display:flex;\n    justify-content: center;align-items: center;margin-right: 15px;\"><span style=\"font-size: 38px;\">N<\/span><\/span> Eskiden Az, <em>\u00c1zoe<\/em> olarak bilindi\u011fi i\u00e7in sembol olarak kullan\u0131l\u0131yordu. Ancak yeniden adland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda N harfiyle temsil edilir. Terim Latince <em>nitrum<\/em> , nitro veya sodyum bile\u015fikleri ve <em>gen<\/em> \u00fcretmek kelimelerinden gelir. Basit bir ifadeyle bu, g\u00fcher\u00e7ile \u00fcretti\u011fi anlam\u0131na gelir.<\/p>\n<h2> <strong>Azot \u00d6zellikleri<\/strong><\/h2>\n<p> Elementlerin kimyasal tablosunun 15. grup ve 2. periyodunda yer al\u0131r ve N harfiyle tan\u0131mlan\u0131r. Bir gaz olarak, iyi bilinen nitrojen d\u00f6ng\u00fcs\u00fc sayesinde atmosferde t\u00fckenmez bir \u015fekilde bulunur. Ek olarak, yayg\u0131n ve kararl\u0131 oksidasyon durumlar\u0131 sergiler. Ona atfedilen di\u011fer \u00f6zellikler \u015funlard\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li> <strong>Allotroplar<\/strong> : molek\u00fcler ve polimerik olmak \u00fczere iki tane sunar.<\/li>\n<li> <strong>D\u00f6v\u00fclebilir<\/strong> : D\u00f6v\u00fclebilirlik ve s\u00fcneklik eksikli\u011fi.<\/li>\n<li> <strong>Manyetizma<\/strong> : Di\u011fer metal olmayanlar gibi \u0131s\u0131y\u0131 ve elektri\u011fi iyi iletmez.<\/li>\n<li> <strong>Sertlik<\/strong> : Mineral sertli\u011fi verileri olmadan g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenir.<\/li>\n<li> <strong>Renk<\/strong> : Herhangi bir renk g\u00f6stermez.<\/li>\n<li> <strong>Durumu<\/strong> : S\u0131radan gaz, ancak kat\u0131 veya s\u0131v\u0131 nitrojene d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclebilir.<\/li>\n<li> <strong>Tat ve koku<\/strong> : Tats\u0131z ve kokusuzdur.<\/li>\n<li> <strong>\u00c7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fck<\/strong> : Su ile temas halinde.<\/li>\n<\/ul>\n<h2> <strong>Azotun kimyasal ve fiziksel \u00f6zellikleri<\/strong><\/h2>\n<ol>\n<li> <strong>Atom numaras\u0131<\/strong> : 7<\/li>\n<li> <strong>Grup<\/strong> : 15<\/li>\n<li> <strong>D\u00f6nem<\/strong> : 2<\/li>\n<li> <strong>blok<\/strong> :p<\/li>\n<li> <strong>Atom a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131<\/strong> : 14.007<\/li>\n<li> <strong>Yo\u011funluk<\/strong> : 1,2506 kg\/m\u00b3<\/li>\n<li> <strong>Durum<\/strong> : Gaz<\/li>\n<li> <strong>Oksit<\/strong> : Mevcut de\u011fil<\/li>\n<li> <strong>Erime noktas\u0131<\/strong> : -210\u00b0C<\/li>\n<li> <strong>Kaynama noktas\u0131<\/strong> : -196\u00b0C<\/li>\n<li> <strong>\u00d6zg\u00fcl \u0131s\u0131<\/strong> : 1040 J\/(K-kg)<\/li>\n<li> <strong>Elektronegatiflik<\/strong> : 3.04<\/li>\n<li> <strong>Ortalama yar\u0131\u00e7ap<\/strong> : 65 saat<\/li>\n<li> <strong>Kovalent yar\u0131\u00e7ap<\/strong> : 75h<\/li>\n<li> <strong>Atom yar\u0131\u00e7ap\u0131<\/strong> : 56 saat<\/li>\n<li> <strong>Kabuk ba\u015f\u0131na elektron say\u0131s\u0131<\/strong> : 2,5<\/li>\n<li> <strong>Oksidasyon durumlar\u0131<\/strong> : +3, 5, 4, 2, 1<\/li>\n<li> <strong>Elektronik konfig\u00fcrasyon<\/strong> : [He]2s <sup>2<\/sup> 2p <sup>3<\/sup><\/li>\n<\/ol>\n<h2> <strong>Azotun k\u00f6keni<\/strong><\/h2>\n<p> Resmi olarak 1772 y\u0131l\u0131nda \u0130sko\u00e7yal\u0131 Daniel Rutherford taraf\u0131ndan ke\u015ffedilmi\u015ftir. Bu kimyasal, ya\u015fam\u0131 s\u00fcrd\u00fcrme, yanma \u00f6zelli\u011finin olmamas\u0131 gibi baz\u0131 \u00f6zelliklerini g\u00f6stermi\u015ftir. Daha sonra Frans\u0131z Antoine Lavoisier buna mefitik hava ve daha sonra cans\u0131z anlam\u0131na gelen azo\u00e9 ad\u0131n\u0131 verdi. Daha sonra Doktor Jean Chaptal, g\u00fcher\u00e7ile veya nitroda bulunmas\u0131 nedeniyle nitrojen ad\u0131n\u0131 \u00f6nerecektir.<\/p>\n<h2> <strong>Azot ne i\u00e7in kullan\u0131l\u0131r?<\/strong><\/h2>\n<p> En pratik kullan\u0131mlar\u0131ndan biri, oksidasyonu durdurdu\u011fu i\u00e7in paketlenmi\u015f g\u0131dalar\u0131 korumakt\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde kimyasal patlay\u0131c\u0131lar\u0131n patlamas\u0131n\u0131 engellemek, ampul yakmak, paslanmaz \u00e7elik yapmak, entegre devre veya transist\u00f6r gibi elektronik par\u00e7alar\u0131n yap\u0131m\u0131nda da kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p> Ayr\u0131ca yang\u0131na maruz kalmay\u0131 \u00f6nledi\u011fi i\u00e7in u\u00e7ak yak\u0131tlar\u0131nda da kullan\u0131l\u0131r. Ayr\u0131ca g\u00fcbre \u00fcretimi s\u0131ras\u0131nda kullan\u0131l\u0131r ve s\u0131v\u0131 haldeyken trombositlerin ve kan\u0131n korunmas\u0131nda faydal\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca anestezi dahil \u00e7o\u011fu farmakolojik ilac\u0131n i\u00e7inde yer al\u0131r.<\/p>\n<h2> <strong>do\u011fada faaliyet g\u00f6stermek<\/strong><\/h2>\n<p> Nitrojen d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn yoklu\u011fu d\u00fcnyadaki ya\u015fam\u0131 olumsuz etkileyebilece\u011fi i\u00e7in \u00e7evreye katk\u0131s\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir. Ger\u00e7ek \u015fu ki bu element bakterilerin topra\u011f\u0131 g\u00fcbrelemesine olanak sa\u011fl\u0131yor. Daha sonra yaban hayat\u0131 i\u00e7in besin g\u00f6revi g\u00f6ren bitkilerde depolan\u0131r.<\/p>\n<h2> <strong>Bu mineral nerede bulunur?<\/strong><\/h2>\n<p> Havan\u0131n %80&#8217;i dinitrojenden (N2) olu\u015ftu\u011fu i\u00e7in bu element D\u00fcnya atmosferinde bol miktarda bulunur. Ayr\u0131ca bitkilerde, yiyeceklerde, zehirli maddelerde, g\u00fcbrelerde ve hatta kimyasal patlay\u0131c\u0131larda da bulunur.<\/p>\n<h2> <strong>Azot Yap\u0131s\u0131<\/strong><\/h2>\n<p> Genellikle CNO d\u00f6ng\u00fcs\u00fcnde \u00fcretilen N14 ve N15 olmak \u00fczere iki tip kararl\u0131 izotoptan olu\u015fur. Ayr\u0131ca \u00e7e\u015fitli n\u00fckleer reaksiyonlar\u0131n \u00fcr\u00fcnleri olan N12, N13, N16 ve N17 gibi radyoaktif k\u00f6kenli ba\u015fkalar\u0131n\u0131 da bulabiliriz.<\/p>\n<h2> <strong>Azot nitrojen elde edilmesi<\/strong><\/h2>\n<p> Genellikle atmosferde, hava s\u0131cak demir veya bak\u0131rdan ge\u00e7ti\u011finde elde edilir, b\u00f6ylece oksijen havadan ayr\u0131larak N&#8217;nin reaktif olmayan gazlarla kar\u0131\u015fmas\u0131 sa\u011flan\u0131r. Ek olarak, havan\u0131n fraksiyonel dam\u0131t\u0131larak s\u0131v\u0131 hale getirilmesiyle izole edilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu \u015fekilde onu s\u0131v\u0131 oksijenden ay\u0131rmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<h2> <strong>\u0130nsan v\u00fccudu \u00fczerindeki etkiler<\/strong><\/h2>\n<p> Suda bulunan nitritler ve nitratlar sayesinde kandaki oksijen ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 azaltmak gibi sa\u011fl\u0131k a\u00e7\u0131s\u0131ndan zararl\u0131 etkilere neden olabilir. Ayn\u0131 \u015fekilde tiroid bezinin d\u00fczg\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 azalt\u0131r, A vitamininin depolanmas\u0131n\u0131 engeller ve kanserden sorumlu olan nitrozaminlerin \u00fcretilmesini sa\u011flar.<\/p>\n<p> K\u0131saca nitrojen kelimesi gaz halindeki, renksiz, kokusuz ve tats\u0131z bir kimyasal elementi ifade eder. \u00d6zellikleri aras\u0131nda duyarl\u0131l\u0131k, s\u00fcneklik ve \u015fekillendirilebilirlikten yoksundur. Pek \u00e7ok uygulamas\u0131 jet yak\u0131t\u0131 ve g\u0131da oksidasyonunu \u00f6nleme g\u00fcc\u00fcn\u00fc i\u00e7erir.<\/p>\n<h2> Nitrojen hakk\u0131nda daha fazla bilgi<\/h2>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00f6ky\u00fcz\u00fcnde g\u00f6r\u00fcnen mavi, ye\u015fil, turuncu, k\u0131rm\u0131z\u0131 ve mor tonlar\u0131ndan sorumlu kimyasal bir elementin oldu\u011funu biliyor muydunuz? Evet, v\u00fccut k\u00fctlesi di\u011fer elementlerle birle\u015ftirilmi\u015f atomlar\u0131n %3&#8217;\u00fcn\u00fc temsil eden Azot&#8217;tur. Bu gaz\u0131n neye benzedi\u011fini, ne i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve onu kimin ke\u015ffetti\u011fini \u00f6\u011frenin. Azot nedir? Normal \u015fartlarda rengi, kokusu, tad\u0131 ve reaktivitesi olmayan, gaz halindeki bir kimyasal elementtir. Metal &#8230; <a title=\"Azot\" class=\"read-more\" href=\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/\" aria-label=\"More on Azot\">Devam\u0131n\u0131 oku<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v21.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Azot - Chemuza<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"tr_TR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Azot - Chemuza\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"G\u00f6ky\u00fcz\u00fcnde g\u00f6r\u00fcnen mavi, ye\u015fil, turuncu, k\u0131rm\u0131z\u0131 ve mor tonlar\u0131ndan sorumlu kimyasal bir elementin oldu\u011funu biliyor muydunuz? Evet, v\u00fccut k\u00fctlesi di\u011fer elementlerle birle\u015ftirilmi\u015f atomlar\u0131n %3&#8217;\u00fcn\u00fc temsil eden Azot&#8217;tur. Bu gaz\u0131n neye benzedi\u011fini, ne i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve onu kimin ke\u015ffetti\u011fini \u00f6\u011frenin. Azot nedir? Normal \u015fartlarda rengi, kokusu, tad\u0131 ve reaktivitesi olmayan, gaz halindeki bir kimyasal elementtir. Metal ... Devam\u0131n\u0131 oku\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Chemuza\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Tahmini okuma s\u00fcresi\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"4 dakika\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/\",\"url\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/\",\"name\":\"Azot - Chemuza\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#website\"},\"datePublished\":\"2023-07-15T12:58:52+00:00\",\"dateModified\":\"2023-07-15T12:58:52+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"tr\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Ev\",\"item\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Azot\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#website\",\"url\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/\",\"name\":\"Chemuza\",\"description\":\"Kimyasal ke\u015fiflere a\u00e7\u0131lan kap\u0131n\u0131z!\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"tr\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#organization\",\"name\":\"Chemuza\",\"url\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"tr\",\"@id\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/chemuza-logo.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/chemuza-logo.png\",\"width\":387,\"height\":70,\"caption\":\"Chemuza\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#\/schema\/logo\/image\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Azot - Chemuza","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/","og_locale":"tr_TR","og_type":"article","og_title":"Azot - Chemuza","og_description":"G\u00f6ky\u00fcz\u00fcnde g\u00f6r\u00fcnen mavi, ye\u015fil, turuncu, k\u0131rm\u0131z\u0131 ve mor tonlar\u0131ndan sorumlu kimyasal bir elementin oldu\u011funu biliyor muydunuz? Evet, v\u00fccut k\u00fctlesi di\u011fer elementlerle birle\u015ftirilmi\u015f atomlar\u0131n %3&#8217;\u00fcn\u00fc temsil eden Azot&#8217;tur. Bu gaz\u0131n neye benzedi\u011fini, ne i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve onu kimin ke\u015ffetti\u011fini \u00f6\u011frenin. Azot nedir? Normal \u015fartlarda rengi, kokusu, tad\u0131 ve reaktivitesi olmayan, gaz halindeki bir kimyasal elementtir. Metal ... Devam\u0131n\u0131 oku","og_url":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/","og_site_name":"Chemuza","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Tahmini okuma s\u00fcresi":"4 dakika"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/","url":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/","name":"Azot - Chemuza","isPartOf":{"@id":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#website"},"datePublished":"2023-07-15T12:58:52+00:00","dateModified":"2023-07-15T12:58:52+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/#breadcrumb"},"inLanguage":"tr","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/azot\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Ev","item":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Azot"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#website","url":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/","name":"Chemuza","description":"Kimyasal ke\u015fiflere a\u00e7\u0131lan kap\u0131n\u0131z!","publisher":{"@id":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"tr"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#organization","name":"Chemuza","url":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"tr","@id":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/chemuza-logo.png","contentUrl":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/chemuza-logo.png","width":387,"height":70,"caption":"Chemuza"},"image":{"@id":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"yoast_meta":{"yoast_wpseo_title":"","yoast_wpseo_metadesc":"","yoast_wpseo_canonical":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1434"}],"collection":[{"href":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1434"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1434\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/chemuza.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1434"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}